ผีผู้หญิงในฐานะผีอาฆาต กับการถูกกดทับของสังคมชายเป็นใหญ่ ตอนที่ 2: ผีเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และลาตินอเมริกา (จบ)
(คำเตือน: บทความนี้อาจมีภาพน่ากลัว)
ครั้งที่แล้วพวกเราได้พาเพื่อน ๆ ไปพบกับผีสาวอาฆาตจากประเทศญี่ปุ่นกันไปแล้ว ในวันนี้พวกเราจะพาเพื่อน ๆ ไปพบกับผีสาวอาฆาตอีกสองตนจากในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และแถบลาตินอเมริกากันบ้าง เพื่อเป็นการชี้ให้เห็นว่าประเด็นเรื่องการถูกกดทับของผู้หญิงโดยสังคมชายเป็นใหญ่มันไม่ได้ปรากฏอยู่เพียงแค่ภายใต้ตำนานความเชื่อเรื่องผีของประเทศญี่ปุ่นเท่านั้น แต่มันเป็นประเด็นที่ปรากฏอย่างเป็นสากลในประเทศอื่น ๆ ด้วยเช่นเดียวกัน
ตามความเชื่อและตำนานพื้นบ้านของประเทศในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยเฉพาะในประเทศมาเลเซีย ได้มีตำนานเล่าขานถึงผีสาวที่เรียกกันว่า ปนติอานัก (Pontianak) ปนติอานักคือชื่อเรียกของผู้หญิงที่ตายในขณะที่ตั้งครรภ์หรือกำลังคลอดลูก เมื่อผู้หญิงเหล่านั้นตายไปแล้วและพวกเธอไม่ได้ถูกจัดพิธีศพอย่างถูกต้องตามประเพณี วิญญาณของผู้หญิงเหล่านั้นจะกลายเป็นปนติอานัก นอกจากนี้หญิงตั้งครรภ์ที่ถูกทำร้ายด้วยน้ำมือของผู้ชาย ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องความรุนแรงทางเพศ ความรุนแรงในครอบครัวหรือแม้แต่ถูกฆาตกรรม เมื่อตายไปวิญญาณของพวกเธอจะกลายเป็นปนติอานักเช่นเดียวกัน
ปนติอานัก
ขอบคุณภาพจากคลิปวิดีโอ Pontianak: The Vampiric Ghost of Southeast Asia โดย Public Broadcasting Service (PBS)
ในตำนานพื้นบ้านเชื่อว่าปนติอานักเป็นผู้หญิงที่มีผิวขาวซีด ผมสีดำยาว และสวมชุดกระโปรงสีขาวที่เปื้อนไปด้วยเลือด เธอสามารถปรากฏกายออกมาในรูปลักษณ์ของหญิงสาวที่มีใบหน้างดงามและสามารถปรากฏกายออกมาในรูปแบบหญิงสาวที่มีใบหน้าน่ากลัวได้เช่นเดียวกัน เธอมักออกมาในช่วงวันพระจันทร์เต็มดวงและส่งเสียงร้องโหยหวนราวกับเด็กร้องไห้ เธอมักจะสังหารเหยื่อของเธอโดยการใช้เล็บที่ยาวและแหลมคมในการแทงเข้าไปที่ท้องของเหยื่อและควักเครื่องในออกมา เหยื่อของปนติอานักมักเป็นคนที่เคยมีเหตุขัดข้องใจกับเธอสมัยที่เธอยังมีชีวิตอยู่ โดยเฉพาะผู้ชายที่เคยเป็นคนรักของเธอ ปนติอานักจะอาศัยอยู่ในดงกล้วยในเวลากลางวันและออกมาหลอกหลอนเหยื่อในช่วงเวลากลางคืน
หลังจากรู้จักกับผีสาวอาฆาตจากทางฝั่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ไปแล้ว ต่อไปก็ได้เวลาไปสำรวจผีสาวอาฆาตจากทางฝั่งประเทศแถบลาตินอเมริกากันบ้าง โดยผีสาวอาฆาตตนนั้น คือ La Llorona หรือวิญญาณหญิงร่ำไห้ วิญญาณหญิงร่ำไห้เป็นตำนานและความเชื่อของชาวลาตินอเมริกัน วิญญาณหญิงร่ำไห้มีเรื่องราวและต้นกำเนิดที่ค่อนข้างหลากหลาย แต่ต้นกำเนิดที่เป็นที่คุ้นเคยมากที่สุดคือเรื่องราวของหญิงงามที่ตกหลุมรักกับชายหนุ่มชนชั้นสูงและมีลูกด้วยกันสองคน หลังจากใช้ชีวิตครอบครัวด้วยกันเป็นระยะเวลาหนึ่ง คนรักของเธอได้ไปมีความสัมพันธ์กับผู้หญิงคนอื่น เธอรู้สึกโกรธแค้นเป็นอย่างมาก เธอตัดสินใจแก้แค้นสามีด้วยการนำลูกทั้งสองคนไปกดน้ำจนพวกเขาเสียชีวิต ส่วนตัวเธอเมื่อได้สติคืนมาก็รู้สึกเจ็บปวด เสียใจและรู้สึกผิดต่อการกระทำของตัวเอง เธอจึงตัดสินใจจบชีวิตของตัวเองลง
La Llorona
ขอบคุณภาพจากภาพยนตร์ คำสาปมรณะจากหญิงร่ำไห้ (The Curse of La Llorona) (2019)
วิญญาณของเธอที่ตายไปไม่ได้กลายเป็นวิญญาณที่สงบสุขบนสวรรค์และประตูสวรรค์ไม่เปิดรับเธอ เนื่องจากเธอได้กระทำความผิดอันใหญ่หลวงเอาไว้ เพราะฉะนั้นวิญญาณของเธอจึงอยู่ระหว่างโลกคนเป็นและโลกคนตาย เธอกลายเป็นวิญญาณอาฆาตที่ถูกบังคับให้ออกตามหาลูก ๆ ของเธอไปชั่วชีวิต วิญญาณหญิงร่ำไห้มักจะปรากฏออกมาในลักษณะของหญิงสาวที่ใส่ชุดสีขาวและมักจะมาพร้อมกับเสียงร่ำไห้ เมื่อเด็กคนไหนได้ยินเสียงร้องของเธอก็จะกลายเป็นเหยื่อของเธอ เธอมักจะลักพาตัวลูกของคนอื่นเพราะเข้าใจผิดคิดว่าเป็นลูกของตัวเองที่สูญหายไป ตำนานหญิงร่ำไห้แพร่หลายไปหลายประเทศในแถบลาตินอเมริกาและถูกนำมาใช้เพื่อสั่งสอนเด็ก ๆ ให้ประพฤติตนเป็นเด็กดีและเชื่อฟังผู้ใหญ่ ไม่เช่นนั้นจะถูกวิญญาณของหญิงร่ำไห้จับตัวไป
ตำนานปนติอานักและวิญญาณหญิงร่ำไห้เป็นสิ่งที่สามารถสะท้อนให้เห็นสภาพสังคมแบบชายเป็นใหญ่ในสังคมได้อย่างชัดเจน ในขณะที่ภาพของเพศชายถูกผูกอยู่กับความแข็งแรงและการปกป้อง ภาพของเพศหญิงมักจะถูกผูกติดอยู่กับความเป็นแม่ ทำให้เกิดค่านิยมขึ้นมาว่าสิ่งสำคัญของผู้หญิงคือการเป็นแม่ที่ดี ค่านิยมนี้ต่างกดทับและทำร้ายผู้หญิงหลายคนในสังคมมานักต่อนัก ผู้หญิงคนไหนที่ไม่ได้เป็นแม่หรือมีความเป็นแม่ที่ไม่สมบูรณ์มักจะถูกผลักออกให้กลายเป็นคนนอกของสังคม หรืออาจจะถูกมองว่าเป็นผู้หญิงที่ไม่สมบูรณ์ แนวคิดหรือค่านิยมเรื่องความเป็นแม่ถูกแฝงอยู่ในตำนานปนติอานักและวิญญาณหญิงร่ำไห้ด้วย แต่เป็นความเป็นแม่ที่ไม่สมบูรณ์ตามกรอบของสังคม ปนติอานักถูกนำเสนอพร้อมกับความเป็นแม่ที่ไม่สมบูรณ์ เพราะเธอไม่สามารถคลอดลูกและให้ชีวิตกับเด็กได้ตามที่สังคมคาดหวังว่าเป็นหน้าที่ของผู้หญิง เมื่อไม่สามารถทำหน้าที่แม่ตามที่สังคมคาดหวังเอาไว้ได้เธอจึงถูกผลักให้กลายเป็นสิ่งที่ดูเลวร้ายและน่ากลัวต่อคนในสังคม ส่วนวิญญาณหญิงร่ำไห้เองก็ถูกนำเสนอความเป็นแม่ที่ไม่สมบูรณ์เช่นเดียวกัน แต่ต่างจากปนติอานักตรงที่วิญญาณหญิงร่ำไห้ได้ลงมือทำร้ายลูกของตัวเอง ซึ่งแน่นอนว่าการกระทำของเธอเป็นสิ่งที่ขัดแย้งกับหน้าที่ของแม่ตามที่สังคมคาดหวังไว้เช่นกัน แต่สาเหตุในการทำร้ายลูกมาจากการที่สามีของเธอนอกใจไปมีผู้หญิงคนอื่น เพราะฉะนั้นตัวเธอเองถือว่าเป็นเหยื่อของผู้ชายเช่นเดียวกัน ทั้งปนติอานักและวิญญาณหญิงร่ำไห้ต่างก็ถูกมองว่าเป็นผีร้ายที่เต็มไปด้วยความอาฆาต แต่ก่อนที่จะเกิดเป็นความอาฆาตและความมุ่งร้ายของผีเหล่านี้ พวกเธอต่างก็ตกเป็นเหยื่อของสังคมแบบชายเป็นใหญ่ไม่ต่างจากผีสาวอาฆาตจากประเทศญี่ปุ่นที่เราได้นำเสนอไป
Weekly Ghost
อ้างอิง
- https://allthatsinteresting.com/la-llorona
- https://www.pbs.org/video/pontianak-the-vampiric-ghost-of-southeast-asia-uq3i4y/
- https://www.sanook.com/movie/92041/
- https://www.youtube.com/watch?v=gbIwhON9G_Y
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น