ผีผู้หญิงในฐานะผีอาฆาต กับการถูกกดทับของสังคมชายเป็นใหญ่ ตอนที่ 1: ผีญี่ปุ่น
(คำเตือน: บทความนี้อาจมีภาพน่ากลัว)
เมื่อพูดถึงผีอาฆาต ภาพผีที่ปรากฏขึ้นในหัวของใครของหลายคนอาจจะเป็นผีอาฆาตที่เป็นผู้หญิง อันเนื่องมาจากการถูกนำเสนอและถูกบอกเล่าจากสื่อหรือเรื่องเล่าและตำนานต่าง ๆ ที่มักจะนำเสนอเรื่องราวของวิญญาณอาฆาตในรูปลักษณะของผีเพศหญิง ในวันนี้ พวกเราจะพาเพื่อน ๆ ไปสำรวจและทำความรู้จักกับผีสาวอาฆาตจากประเทศญี่ปุ่น เพื่อหาคำตอบกันว่าทำไมผีอาฆาตจึงมักถูกนำเสนอในรูปแบบของผีผู้หญิง โดยบทความนี้จะแบ่งออกเป็น 2 ตอน ในตอนแรกนี้พวกเราจะแนะนำผีญี่ปุ่นกันก่อน และตอนที่สองนั้นเราจะพาไปแนะนำผีในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และลาตินอเมริกากัน
ถ้าหากจะพูดถึงตำนานผีสาวอาฆาตของประเทศญี่ปุ่น หนึ่งในตำนานผีสาวที่หลายคนน่าจะคุ้นเคย หรือเคยได้ยินผ่านหูกันมาบ้างก็คงไม่พ้นตำนาน "ผีนับจาน" ตำนานผีนับจานนั้นมีที่มาค่อนข้างหลากหลาย แต่ที่มาของผีนับจานที่ค่อนข้างโด่งดังได้ถูกเล่ากันว่า ในอดีตมีหญิงสาวคนหนึ่งชื่อว่า โอคิคุ เธอเป็นสาวใช้ของซามูไรชื่อว่า อาโอยามา เขาตกหลุมรักโอคิคุและทำการวางแผนหลอกลวงเธอ เขาได้นำชุดเครื่องจานราคาแพงจำนวน 10 ใบ มาให้โอคิคุดูแล แต่วันหนึ่งเขาตัดสินใจนำจานจำนวนหนึ่งใบไปซ่อน และเขาได้สั่งให้โอคิคุนำจานทั้ง 10 ใบมาให้กับเขา เนื่องจากจานใบหนึ่งถูกนำไปซ่อน ทำให้โอคิคุไม่สามารถหาจานได้ครบจำนวนทั้งหมด อาโอยามาจึงเสนอกับโอคิคุว่าเขาจะไม่ลงโทษเธอเรื่องจานที่หายไป แต่เธอต้องมาเป็นภรรยาน้อยของเขา เมื่อได้ยินแบบนั้นโอคิคุก็ไม่ยอมและเลือกที่จะกระโดดลงบ่อน้ำเพื่อจบชีวิตของเธอลง แต่ในบางตำนานก็เล่าว่าอาโอยามาเป็นฝ่ายฆ่าโอคิคุและโยนร่างของเธอทิ้งลงบ่อน้ำ เมื่อโอคิคุตายไปวิญญาณของเธอก็ได้ปรากฏอยู่ข้างบ่อน้ำในปราสาท โดยเธอจะออกเสียงนับจานจากใบที่ 1 จนกระทั่งถึงใบที่ 9 เธอจะเริ่มส่งเสียงร้องโหยหวนออกมา วิญญาณของโอคิคุปรากฏตัวและส่งเสียงร้องโหยหวนทุกคืนจนอาโอยามาเสียสติในที่สุด
ผีนับจาน โอคิคุ (Banchō Sarayashiki)
ขอบคุณรูปภาพจาก National Museum of Asian Art, Smithsonian Institution
อีกหนึ่งผีสาวอาฆาตของประเทศญี่ปุ่นที่ค่อนข้างมีชื่อเสียงโด่งดัง คือ "ผีสาวปากฉีก" ตำนานของผีสาวปากฉีกก็เป็นอีกหนึ่งตำนานที่มีที่มาค่อนข้างหลากหลาย แต่ตำนานที่ได้รับความนิยมมากที่สุดเป็นเรื่องราวที่เกิดขึ้นในสมัยเฮอัน โดยเล่าต่อกันมาว่าในยุคนั้นมีผู้หญิงคนหนึ่งที่มีใบหน้าที่สละสวย เธอเป็นภรรยาของซามูไรคนหนึ่ง แต่สามีของเธอสงสัยว่าเธอเป็นชู้กับชายอื่น เธอจึงถูกสามีทำร้ายโดยการใช้ดาบคาตานะตัดที่ใบหน้าของเธอจากส่วนปากไปจนถึงหู คำพูดสุดท้ายที่สามีพูดกับเธอคือคำถากถางว่า แบบนี้แล้วใครจะคิดว่าเธองดงามอีกไหม
ผีสาวปากฉีก
ขอบคุณรูปภาพจากภาพยนตร์ เปิดตำนานฆ่าเปิดปาก (Carved: The Slit-Mouthed Woman) (2007)
เมื่อตายไปวิญญาณของหญิงสาวยังคงมีความอาฆาตแค้นอยู่ ทำให้ไม่อาจไปเกิดใหม่ได้ สุดท้ายวิญญาณของเธอกลายเป็นวิญญาณอาฆาต เชื่อกันว่าวิญญาณของเธอมักจะปรากฏตัวอยู่ริมถนนในช่วงเวลาเย็น ๆ ถึงค่ำ ๆ และเธอมักสวมผ้าปิดปากเอาไว้ เมื่อมีคนเดินผ่าน เธอจะเข้าไปทักพร้อมกับถามว่า ฉันสวยไหม? ถ้าคนที่ถูกทักตอบกลับไปว่าสวย เธอจะถอดผ้าปิดปากออกเพื่อเผยให้เห็นรอยแผลที่ถูกกรีดจากปากไปจนถึงหู และถามกลับไปอีกครั้งว่า แล้วแบบนี้ล่ะ? เมื่อเหยื่อของเธอเห็นใบหน้าที่แท้จริงของเธอและพยายามที่จะหนี เธอจะวิ่งไล่ และไม่ว่าเหยื่อจะหนียังไงก็ไม่สามารถหนีจากเธอพ้น ผีสาวปากฉีกจะทำร้ายเหยื่อของเธอโดยการตัดปากให้ฉีกขาดถึงใบหูเหมือนกับที่เธอเคยโดนกระทำ เรื่องเล่าที่ถูกเล่าต่อมา คือ ถ้าเหยื่อตอบคำถามเธอว่า ใบหน้าของเธอไม่สวย เธอจะวิ่งไล่และจัดการกับเหยื่อคนนั้น แต่ถ้าเหยื่อตอบว่า ใบหน้าของเธอดูปกติดี ผีสาวปากฉีกจะรู้สึกพอใจและไม่ทำร้ายเหยื่อ
ภายใต้ตำนานของผีนับจานและผีสาวปากฉีกของประเทศญี่ปุ่น ได้มีการแสดงให้เห็นถึงสภาพสังคมแบบชายเป็นใหญ่ที่มันฝังรากลึกอยู่ในสังคมมาตั้งแต่ในอดีต ในช่วงยุคที่ยังคงมีซามูไรอยู่ เพศชายเปรียบเสมือนเป็นเพศที่แข็งแกร่งที่สามารถปกป้องบ้านเมืองได้ เพราะฉะนั้นอำนาจในสังคมจึงตกไปอยู่กับเพศชายอย่างเลี่ยงไม่ได้ ส่งผลให้ผู้ชายหลายคนคิดว่าพวกเขาสามารถควบคุมและปกครองผู้หญิงได้เพราะเขามีอำนาจและแข็งแกร่งกว่า อีกทั้งพวกเขายังเป็นเจ้าของชีวิตของผู้หญิงอีกด้วย แนวคิดแบบนี้ส่งผลให้ผู้ชายบางกลุ่มเลือกที่จะใช้อำนาจและใช้กำลังในการกดขี่ ทำร้าย และควบคุมผู้หญิง จากตำนานผีนับจาน จะเห็นได้ว่าฝ่ายชายเป็นฝ่ายที่คิดว่าตนมีอำนาจจึงใช้อำนาจนั้นในการล่อลวงหญิงสาวเพื่อให้มาเป็นของตน แต่ผลสุดท้ายหญิงสาวไม่ได้เลือกที่จะทำตามเธอจึงตัดสินใจจบชีวิตของตัวเองลง ในขณะที่ตำนานผีสาวปากฉีกได้ชี้ให้เห็นว่าผู้ชายคิดว่าตัวเองเป็นเจ้าชีวิตของผู้หญิง เมื่อตัวเองเกิดความสงสัยในตัวผู้หญิง จึงตัดสินใจทำร้ายร่างกายของผู้หญิงอย่างไม่มีความลังเลใจ ทั้งผีนับจานและผีสาวปากฉีกต่างก็เป็นเหยื่อของสังคมแบบชายเป็นใหญ่ที่ผู้ชายใช้อำนาจเข้ามากดขี่ ทำร้าย และควบคุมผู้หญิง ถ้าหากว่าสังคมที่พวกเธออยู่มีความเท่าเทียมกันในทางเพศมากกว่านี้ พวกเธออาจไม่พบเจอกับจุดจบที่แสนโหดร้ายและกลายเป็นวิญญาณอาฆาตก็เป็นได้
Weekly Ghost
อ้างอิง:
- https://www.blockdit.com/posts/5e6e2f1fae55a2196968ef79
- https://learninglab.si.edu/q/r/5010
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น